یکی از مهمترین قابلیتهای حریم خصوصی آیفون حالا اپل را با یک پرونده حقوقی میلیارد دلاری روبهرو کرده است. شکایتی جمعی در بریتانیا مدعی است اپل با نحوه اجرای App Tracking Transparency یا ATT، محدودیتهای سختتری برای توسعهدهندگان شخص ثالث ایجاد کرده و در مقابل، شرایط آسانتری برای سرویسهای تبلیغاتی خودش در نظر گرفته است.
تکراتو به نقل از دیجیاتو گزارش میدهد، این شکایت به ارزش ۲ میلیارد پوند، معادل حدود ۲.۷ میلیارد دلار، در دادگاه تخصصی Competition Appeal Tribunal لندن ثبت شده و از طرف هزاران توسعهدهنده اپلیکیشن بریتانیایی مطرح شده است.
قابلیتی که قرار بود از کاربران محافظت کند
اپل App Tracking Transparency را در سال ۲۰۲۱ بهعنوان یکی از مهمترین قابلیتهای حریم خصوصی iOS معرفی کرد.
ATT باعث شد اپلیکیشنها پیش از ردیابی فعالیت کاربر در اپلیکیشنها و وبسایتهای متعلق به شرکتهای دیگر، اجازه صریح او را دریافت کنند.
همان پنجره معروف «Ask App Not to Track» نتیجه همین سیاست است.
اپل همواره ATT را ابزاری برای افزایش کنترل کاربران بر دادههای شخصی معرفی کرده و تأکید دارد کاربران باید خودشان تصمیم بگیرند که آیا یک اپلیکیشن اجازه ردیابی فعالیت آنها را داشته باشد یا خیر.
اما توسعهدهندگان شاکی میگویند مشکل نه اصل حفاظت از حریم خصوصی، بلکه نحوه اجرای این قوانین توسط اپل است.
اتهام اصلی: قوانین برای همه یکسان نبوده است
براساس ادعای مطرحشده در پرونده، اپلیکیشنهای شخص ثالث برای استفاده از اطلاعات کاربران با فرایند سختگیرانهتری مواجه شدهاند.
شاکیان میگویند توسعهدهندگان علاوهبر دریافت رضایت موردنیاز براساس قوانین حفاظت از داده، باید مجوز جداگانهای را نیز از طریق پنجره طراحیشده توسط اپل دریافت کنند.
در مقابل، طبق ادعای پرونده، سرویسهای خود اپل برای تبلیغات شخصیسازیشده از همان فرایند استفاده نمیکنند.
شاکیان معتقدند این تفاوت، کسبوکار تبلیغاتی اپل را در موقعیت رقابتی بهتری قرار داده و همزمان توانایی توسعهدهندگان برای درآمدزایی از تبلیغات و جذب کاربران جدید را کاهش داده است.
بنابراین پرونده جدید ATT را نه صرفاً یک موضوع حریم خصوصی، بلکه مسئلهای مرتبط با رقابت در اکوسیستم iOS میداند.
توسعهدهندگان بریتانیایی بهصورت خودکار وارد پرونده میشوند
پرونده بهصورت Opt-out Collective Action مطرح شده است.
این ساختار به این معنی است که توسعهدهندگان واجد شرایط بریتانیایی لازم نیست تکتک شکایت مستقلی علیه اپل ثبت کنند.
طبق اطلاعات منتشرشده از سوی تیم حقوقی پرونده، توسعهدهندگان بریتانیایی که از تبلیغات داخل اپلیکیشن iOS درآمد داشتهاند یا برای جذب کاربران iOS هزینه تبلیغاتی پرداخت کردهاند، میتوانند در گروه تحت پوشش این ادعا قرار بگیرند.
پرونده توسط ATT Collective Action Limited مطرح شده و Ann Pope مدیریت آن را برعهده دارد؛ فردی که پیشتر از مدیران ارشد بخش ضدانحصار سازمان Competition and Markets Authority بریتانیا بوده است.
شاکیان خواستار جبران خسارتی در حدود ۲ میلیارد پوند هستند.
اپل اتهامات را رد میکند
اپل با برداشت شاکیان از App Tracking Transparency موافق نیست.
این شرکت میگوید ATT برای ارائه روشی ساده به کاربران ساخته شده تا خودشان درباره اجازه ردیابی فعالیتشان تصمیم بگیرند.
اپل همچنین تأکید کرده است که خودش نیز مشمول همان الزامات توسعهدهندگان است.
بنابراین در شرایط فعلی نمیتوان ادعای رفتار ضدرقابتی اپل را یک واقعیت اثباتشده دانست. این پرونده تازه مطرح شده و دادگاه باید درباره استدلالهای دو طرف تصمیم بگیرد.
اروپا قبلاً سراغ ATT رفته بود
این اولینبار نیست که نحوه اجرای App Tracking Transparency با واکنش نهادهای رقابتی مواجه میشود.
رگولاتورهای چند کشور اروپایی از جمله آلمان، فرانسه و ایتالیا این سیستم را مورد بررسی قرار دادهاند.
در آلمان، اپل در اوت ۲۰۲۶ با تغییراتی در نحوه ارائه درخواست رضایت موافقت کرد تا شرایط اپلیکیشنهای شخص ثالث بیشتر با سرویسهای خود اپل هماهنگ شود.
در فرانسه نیز نهاد رقابتی این کشور پیشتر اپل را بهدلیل نحوه اجرای ATT جریمه کرده بود و ایتالیا نیز اقدامات مشابهی علیه این شرکت انجام داده است.
این سابقه احتمالاً یکی از مهمترین بخشهای استدلال شاکیان بریتانیایی خواهد بود، هرچند نتیجه اقدامات رگولاتوری در کشورهای دیگر بهمعنی اثبات خودکار ادعاهای پرونده جدید بریتانیا نیست.
پروندهای درباره مرز حریم خصوصی و قدرت پلتفرمها
اهمیت پرونده جدید اپل فراتر از خسارت ۲.۷ میلیارد دلاری آن است.
شرکتهایی مانند اپل همزمان کنترل سیستمعامل، فروشگاه اپلیکیشن، قوانین حریم خصوصی و بخشی از زیرساخت تبلیغاتی اکوسیستم خود را در اختیار دارند.
سؤال اصلی این پرونده این است که یک پلتفرم تا چه اندازه میتواند با هدف حفاظت از حریم خصوصی کاربران محدودیت ایجاد کند، درحالیکه خودش نیز در همان بازار با شرکتهای تحت تأثیر آن محدودیتها رقابت میکند.
اگر شاکیان بتوانند ثابت کنند اجرای ATT به شکل ناعادلانهای به کسبوکار تبلیغاتی اپل برتری داده است، نتیجه پرونده میتواند روی نحوه طراحی سیاستهای حریم خصوصی پلتفرمهای بزرگ فناوری در آینده نیز تأثیر بگذارد.
فعلاً اپل اتهامات را رد کرده و پرونده در ابتدای مسیر حقوقی خود قرار دارد؛ بنابراین هنوز مشخص نیست توسعهدهندگان واقعاً موفق به دریافت غرامت میلیارد دلاری خواهند شد یا خیر.






دیدگاهها