وزارت دادگستری آمریکا از بازداشت یکی از مهندسان سابق شرکت OpenAI به اتهام تلاش برای شنود مخفیانه جلسات محرمانه این شرکت خبر داد. متهم، یک شهروند ۳۵ ساله عربستان سعودی به نام عبدالرحمن الفوزان است که ظاهراً دستگاه ضبط صدایی را در یکی از اتاق‌های جلسات مدیران OpenAI نصب کرده بود.
براساس بیانیه رسمی وزارت دادگستری آمریکا، این دستگاه در تاریخ ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ در دفتر OpenAI در سان‌فرانسیسکو کشف شد. مأموران FBI پس از بررسی شواهد، متهم را در ۹ اکتبر بازداشت کردند. شرکت OpenAI نیز اعلام کرده که همکاری با نهادهای قضایی را ادامه می‌دهد و تاکنون شواهدی از سرقت اطلاعات حساس مدل‌های هوش مصنوعی یا داده‌های مشتریان پیدا نکرده است.
کشف دستگاه شنود در اتاق جلسات مدیران OpenAI
ماجرا از زمانی آغاز شد که کارکنان OpenAI در تاریخ ۳۰ سپتامبر متوجه وجود یک دستگاه ضبط صدای ناشناس در یکی از اتاق‌های جلسات مدیریتی شرکت شدند.
طبق اسناد منتشرشده از سوی وزارت دادگستری آمریکا، این دستگاه پشت تلویزیون اتاق قرار داشت و به درگاه USB آن متصل شده بود.
بررسی‌های اولیه نشان داد دستگاه احتمالاً در تاریخ ۲۸ سپتامبر نصب شده است.
اتاق موردنظر برای برگزاری جلساتی استفاده می‌شد که در آن‌ها اطلاعات محرمانه درباره تحقیقات هوش مصنوعی، برنامه‌های محصولات آینده، تصمیم‌های راهبردی و روابط تجاری شرکت مطرح می‌شد.
محتوای ذخیره‌شده روی دستگاه رمزگذاری شده بود و مشخص نیست چه اطلاعاتی، در صورت وجود، از جلسات ضبط شده است.
مهندس سعودی OpenAI چگونه شناسایی شد؟
مقام‌های آمریکایی متهم این پرونده را عبدالرحمن الفوزان، مهندس ۳۵ ساله و شهروند عربستان سعودی، معرفی کرده‌اند.
او از ژوئیه ۲۰۲۵ در OpenAI مشغول به کار بود و از سال ۲۰۲۰ نیز اقامت دائم آمریکا را داشت.
براساس شکایت کیفری، تصاویر دوربین‌های نظارتی نشان می‌دهند که الفوزان در چند نوبت در نزدیکی اتاق جلسات مدیران حضور داشته است؛ درحالی‌که مجوز ورود به این بخش یا شرکت در جلسات آن را نداشت.
همچنین بررسی‌ها نشان داد که او در تاریخ ۵ اکتبر وارد اتاق شده و ظاهراً محل قرارگیری دستگاه را بررسی کرده است.
در ادامه، کارکنان امنیتی OpenAI دستگاه ضبط مشابه دیگری را در کیف شخصی متهم پیدا کردند.
این شواهد بخشی از پرونده‌ای هستند که FBI برای بررسی اتهام شنود غیرمجاز تشکیل داده است.
استفاده از هوش مصنوعی برای شناسایی متهم
یکی از بخش‌های جالب این پرونده، نقش ابزارهای هوش مصنوعی در تحقیقات امنیتی OpenAI است.
این شرکت اعلام کرده که از مدل‌های هوش مصنوعی خود برای بررسی دستگاه کشف‌شده و شناسایی فرد مرتبط با آن استفاده کرده است.
به گفته OpenAI، این بررسی‌ها به شناسایی یکی از کارکنان شرکت منجر شد که ظاهراً دستگاه را چند روز پیش از کشف آن نصب کرده بود.
از سوی دیگر، اسناد قضایی نشان می‌دهند که متهم پیش از این اتفاق، از یک ابزار هوش مصنوعی برای جمع‌آوری اطلاعات درباره ساختمان‌ها، اتاق‌های جلسات و برنامه‌های کاری شرکت استفاده کرده بود.
مقام‌های قضایی همچنین به پرسش‌هایی درباره دستگاه ضبط صدا در یک حساب کاربری مرتبط با همسر متهم اشاره کرده‌اند.
البته این موارد بخشی از ادعاهای مطرح‌شده در پرونده هستند و اثبات نهایی آن‌ها به روند رسیدگی قضایی بستگی دارد.
آیا اطلاعات محرمانه OpenAI سرقت شده است؟
یکی از مهم‌ترین پرسش‌ها درباره این پرونده، احتمال افشای اطلاعات حساس OpenAI است.
این شرکت در واکنش رسمی خود اعلام کرده که تاکنون نشانه‌ای از دسترسی غیرمجاز یا انتقال اطلاعات مربوط به وزن مدل‌های هوش مصنوعی، کدهای منبع یا داده‌های مشتریان پیدا نکرده است.
همچنین مشخص نیست دستگاه کشف‌شده واقعاً موفق به ضبط مکالمات محرمانه شده باشد.
OpenAI تأیید کرده که همکاری خود با FBI را ادامه می‌دهد و کارمند متهم نیز از شرکت اخراج شده است.
بنابراین، اگرچه کشف دستگاه ضبط صدا یک حادثه امنیتی مهم محسوب می‌شود، هنوز نمی‌توان با قطعیت از سرقت اطلاعات محرمانه یا انتقال اسرار تجاری صحبت کرد.
مجازات احتمالی مهندس سابق OpenAI چیست؟
عبدالرحمن الفوزان در تاریخ ۹ اکتبر ۲۰۲۶ بازداشت شد و نخستین جلسه حضور او در دادگاه فدرال در ۱۳ اکتبر برگزار شد.
طبق اعلام وزارت دادگستری آمریکا، او به استفاده یا تلاش برای استفاده از دستگاه الکترونیکی به‌منظور شنود غیرمجاز مکالمات متهم شده است.
در صورت اثبات اتهام، حداکثر مجازات قانونی این پرونده پنج سال زندان، ۲۵۰ هزار دلار جریمه نقدی و سه سال نظارت پس از آزادی خواهد بود.
جلسه بعدی دادگاه برای ۱۹ اکتبر برنامه‌ریزی شده است.
نکته مهم اینکه متهم در حال حاضر به جاسوسی برای دولت عربستان سعودی یا سرقت اسرار تجاری محکوم نشده است.
همچنین تابعیت سعودی او به‌تنهایی نشان‌دهنده ارتباط این پرونده با دولت عربستان نیست.
نگرانی‌های امنیتی درباره شرکت‌های پیشرو در هوش مصنوعی
این پرونده بار دیگر اهمیت حفاظت از اطلاعات حساس در شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی را برجسته کرده است.
شرکت‌هایی مانند OpenAI روی فناوری‌هایی کار می‌کنند که علاوه بر ارزش تجاری بالا، از نظر اقتصادی و راهبردی نیز اهمیت زیادی دارند.
به همین دلیل، امنیت فیزیکی دفاتر، کنترل دسترسی کارکنان و حفاظت از اطلاعات محرمانه به بخش مهمی از فعالیت این شرکت‌ها تبدیل شده است.
مقام‌های آمریکایی تأکید کرده‌اند که تحقیقات درباره این پرونده ادامه دارد.
در نهایت، باید میان اتهامات مطرح‌شده علیه مهندس سابق OpenAI و جرایمی که ممکن است در دادگاه اثبات شوند، تفاوت قائل شد.
دیدگاه‌ها