حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در نشست خبری روز شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵، ادعاهای تازه‌ای درباره توانمندی‌های جنگ الکترونیک ایران، کنترل پهپادهای شناسایی و هدف قرار دادن زیرساخت‌های مبتنی بر هوش مصنوعی مطرح کرد.
به گفته او، نیروی هوافضای سپاه در عملیات‌های اخیر از فناوری‌های جنگ الکترونیک برای مقابله با تجهیزات پیشرفته دشمن استفاده کرده و توانسته است تعدادی از پهپادها را تحت کنترل درآورد.
ادعای سپاه درباره کنترل ۷ پهپاد با جنگ الکترونیک
سخنگوی سپاه اعلام کرد که در یک تا دو هفته گذشته، هفت پهپاد شناسایی دشمن با استفاده از جنگ الکترونیک تحت کنترل قرار گرفته و سالم به زمین نشانده شده‌اند.
محبی در اظهارات خود این پهپادها را با عنوان MQ-170 معرفی کرد و کنترل آن‌ها را نشانه‌ای از توانمندی فناوری‌های بومی ایران دانست.
بااین‌حال، اطلاعات فنی قابل بررسی، تصاویر تأییدشده از پهپادهای مورد اشاره یا جزئیات مستقل درباره زمان و محل عملیات منتشر نشده است؛ بنابراین امکان تأیید مستقل این ادعا وجود ندارد.
جنگ الکترونیک چگونه می‌تواند بر پهپادها تأثیر بگذارد؟
جنگ الکترونیک به مجموعه اقداماتی گفته می‌شود که با استفاده از امواج الکترومغناطیسی برای شناسایی، اختلال یا مقابله با سامانه‌های ارتباطی و راداری انجام می‌شوند.
در مورد پهپادها، این فناوری ممکن است ارتباط میان پرنده و ایستگاه کنترل زمینی را مختل کند یا بر برخی سامانه‌های ناوبری تأثیر بگذارد.
البته ایجاد اختلال در ارتباطات با به دست گرفتن کنترل کامل یک پهپاد تفاوت دارد. کنترل کامل یک سامانه پروازی به عوامل متعددی از جمله معماری ارتباطی، امنیت نرم‌افزاری و قابلیت‌های خودکار آن وابسته است.
سخنگوی سپاه: زیرساخت‌های هوش مصنوعی دشمن را هدف قرار دادیم
بخش دیگری از اظهارات سخنگوی سپاه به استفاده از فناوری هوش مصنوعی و زیرساخت‌های پردازشی در عملیات‌های نظامی اختصاص داشت.
محبی مدعی شد که نیروی هوافضای سپاه در پاسخ به حملات علیه زیرساخت‌های ایران، سامانه‌های هوش مصنوعی، تجهیزات پردازشی و برخی زیرساخت‌های طرف مقابل را در منطقه هدف قرار داده است.
او این اقدامات را بخشی از راهبرد بازدارندگی معرفی کرد و گفت هدف از آن‌ها نشان دادن توان پاسخ‌گویی به حملات علیه زیرساخت‌های ایران بوده است.
در این اظهارات نام مراکز داده، شرکت‌های فناوری یا موقعیت دقیق زیرساخت‌های مورد اشاره مشخص نشده است. همچنین اطلاعات مستقلی درباره میزان خسارت یا اختلال احتمالی در این سامانه‌ها در دسترس نیست.
ادعای مقابله با بیش از ۲۶۰ هواگرد دشمن
سخنگوی سپاه در ادامه به توسعه سامانه‌های پدافند هوایی پس از جنگ ۱۲روزه اشاره کرد.
او مدعی شد که نیروی هوافضای سپاه در درگیری‌های بعدی توانسته با بیش از ۲۶۰ فروند هواگرد دشمن مقابله کند.
محبی در توضیح این آمار از جنگنده‌های F-35، F-16 و F-15 و همچنین پهپادهایی از خانواده MQ-1، RQ-4 و لوکاس نام برد.
بااین‌حال، در گزارش ارائه‌شده مشخص نیست تمام این موارد به سرنگونی قطعی منجر شده‌اند یا اقداماتی مانند رهگیری، اختلال الکترونیکی و خروج از مأموریت نیز در آمار محاسبه شده‌اند.
آمار اعلامی سخنگوی سپاه نیز مستلزم بررسی مستقل است و نباید آن را معادل تعداد هواگردهای تأییدشده سرنگون‌شده دانست.
تأکید سپاه بر توسعه فناوری‌های بومی و سامانه‌های فضایی
محبی یکی دیگر از دستاوردهای نیروی هوافضای سپاه را توسعه فناوری‌های بومی در حوزه موشک، پهپاد، پدافند هوایی و سامانه‌های فضایی عنوان کرد.
او همچنین به پهپاد شاهد ۱۳۶ اشاره کرد و مدعی شد که طراحی این پهپاد در کشورهای مختلف الگوبرداری شده است.
سخنگوی سپاه در بخش فضایی نیز از ماهواره‌بر قاصد، قائم یک و ماهواره‌های نور ۱، ۲ و ۳ نام برد و توسعه آن‌ها را از نتایج فعالیت متخصصان داخلی دانست.
اهمیت هوش مصنوعی و جنگ الکترونیک در نبردهای جدید
اظهارات تازه سخنگوی سپاه نشان می‌دهد فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی، پردازش داده، جنگ الکترونیک و سامانه‌های بدون سرنشین چه جایگاه پررنگی در روایت مقام‌های نظامی از درگیری‌های اخیر پیدا کرده‌اند.
در جنگ‌های مدرن، فناوری‌های هوشمند می‌توانند برای تحلیل اطلاعات حسگرها، شناسایی الگوها و کمک به تصمیم‌گیری استفاده شوند. هم‌زمان، ارتباطات دیجیتال و سامانه‌های ناوبری نیز از موضوعات مهم جنگ الکترونیک به شمار می‌روند.
با وجود این، ارزیابی عملکرد واقعی چنین سامانه‌هایی به شواهد فنی و اطلاعات قابل راستی‌آزمایی نیاز دارد. ادعاهای اعلام‌شده درباره کنترل پهپادها، تعداد هواگردهای مورد مقابله و هدف قرار گرفتن زیرساخت‌های هوش مصنوعی هنوز به‌طور مستقل تأیید نشده‌اند.
دیدگاه‌ها