بزرگ شدن یک فروشگاه آنلاین معمولاً با اضافه شدن محصولات بیشتر همراه است. دستهبندیهای جدید ساخته میشوند، تنوع کالاها افزایش پیدا میکند و تعداد گزینههایی که مشتری میتواند انتخاب کند بیشتر میشود. اما همین تنوع، اگر با یک ساختار مناسب همراه نباشد، میتواند تجربه خرید را پیچیده کند. کاربری که در یک فروشگاه کوچک با چند گزینه روبهرو بوده، در یک فروشگاه بزرگ ممکن است با دهها یا صدها محصول مشابه مواجه شود و نداند از کجا باید انتخاب را شروع کند.
این مسئله فقط به تعداد محصولات مربوط نیست. در بسیاری از فروشگاهها، تفاوت اصلی میان محصولات در جزئیاتی است که برای مشتری اهمیت دارند؛ از ابعاد و ظرفیت گرفته تا کاربرد، مشخصات فنی، سازگاری با محصول دیگر یا شرایط استفاده. بنابراین داشتن یک کاتالوگ کامل بهتنهایی کافی نیست. سایت باید بتواند به کاربر کمک کند تا از میان این اطلاعات، گزینهای را پیدا کند که واقعاً با نیاز او مطابقت دارد.
وقتی تنوع محصول به جای مزیت، انتخاب را سخت میکند
مشتری معمولاً با هدف دیدن تمام محصولات وارد یک فروشگاه اینترنتی نمیشود. او به دنبال پاسخ یک سؤال مشخص است: «کدام محصول برای من مناسب است؟» هرچه تعداد گزینهها بیشتر باشد، پاسخ دادن به این سؤال هم دشوارتر میشود.
برای مثال، تصور کنید یک فروشگاه دهها مدل از یک محصول را عرضه میکند که همه در نگاه اول شبیه یکدیگر هستند، اما در ظرفیت، اندازه، جنس، امکانات یا کاربرد تفاوت دارند. اگر سایت فقط این محصولات را پشت سر هم نمایش دهد، در واقع بخشی از فرآیند انتخاب را به عهده مشتری گذاشته است. کاربر باید خودش مشخصات را بخواند، گزینهها را کنار هم بگذارد و در نهایت تصمیم بگیرد. در چنین شرایطی، مسئله اصلی دیگر «نمایش محصول» نیست؛ بلکه کمک به انتخاب محصول مناسب است.
چرا فیلترهای معمول همیشه کافی نیستند؟
فیلتر کردن محصولات یکی از سادهترین راههایی است که برای مدیریت تنوع کالا در فروشگاههای اینترنتی استفاده میشود. قیمت، برند، رنگ، اندازه و سایر ویژگیها میتوانند تعداد نتایج را کاهش دهند و پیدا کردن محصول را سریعتر کنند. اما فیلتر زمانی مفید است که کاربر بداند دقیقاً به دنبال چه ویژگیای میگردد.
این موضوع در فروشگاههایی که محصولات تخصصی دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند. ممکن است مشتری بداند چه نیازی دارد، اما با مشخصات فنی محصولات آشنا نباشد و نداند کدام ویژگی باید برای او تعیینکننده باشد. در این حالت، اضافه کردن فیلترهای بیشتر لزوماً تجربه بهتری ایجاد نمیکند؛ حتی ممکن است کاربر را با گزینههای بیشتری سردرگم کند. به همین دلیل، در یک فروشگاه بزرگ باید قبل از اضافه کردن فیلترهای بیشتر، به یک سؤال مهمتر پاسخ داد: مشتری چطور تصمیم میگیرد که کدام محصول برای او مناسب است؟
جستوجوی خوب فقط پیدا کردن نام محصول نیست
یکی از مشکلات رایج در فروشگاههای بزرگ این است که جستوجوی سایت بر اساس نام محصول طراحی شده، در حالی که مشتری ممکن است محصول را با نام دقیق آن نشناسد. کاربر ممکن است به جای جستوجوی نام یک کالا، کاربرد یا ویژگی موردنیازش را جستوجو کند. اگر موتور جستوجوی سایت نتواند چنین عباراتی را به محصولات مرتبط متصل کند، وجود هزاران محصول در سایت هم کمک چندانی به مشتری نخواهد کرد.
بنابراین جستوجوی فروشگاهی زمانی ارزش بیشتری پیدا میکند که بتواند زبان مشتری را به اطلاعات موجود در کاتالوگ محصولات مرتبط کند؛ یعنی کاربر بتواند با همان چیزی که در ذهن دارد جستوجو کند و به گزینههای مرتبط برسد.
مقایسه محصولات نباید بر عهده خود مشتری باشد
فرض کنید مشتری بین سه یا چهار محصول مردد است. در یک سایت ساده، احتمالاً باید صفحه هر محصول را جداگانه باز کند، مشخصات را بخواند و تفاوتها را به خاطر بسپارد. هرچه تعداد گزینهها بیشتر باشد، این فرآیند خستهکنندهتر میشود.
قابلیت مقایسه میتواند این مرحله را سادهتر کند، اما مقایسه مؤثر فقط کنار هم قرار دادن مشخصات فنی نیست. سایت باید بتواند ویژگیهایی را که برای تصمیمگیری مهم هستند برجسته کند تا کاربر بتواند تفاوت گزینهها را سریعتر متوجه شود. در واقع، هدف از مقایسه این نیست که اطلاعات بیشتری به مشتری نشان دهیم؛ هدف این است که تصمیمگیری را برای او سادهتر کنیم.
گاهی سایت باید قبل از پیشنهاد محصول، نیاز مشتری را بفهمد
در بعضی فروشگاهها حتی جستوجوی پیشرفته و مقایسه هم نمیتواند تمام مسئله را حل کند. زمانی که انتخاب محصول به چند عامل مختلف وابسته است، میتوان مسیر متفاوتی برای کاربر طراحی کرد.
در این مدل، کاربر به جای اینکه از میان صدها محصول جستوجو کند، ابتدا چند سؤال درباره نیاز یا شرایط خود پاسخ میدهد. سایت بر اساس این اطلاعات، گزینههای نامرتبط را کنار میگذارد و محصولات مناسبتر را نمایش میدهد. چنین رویکردی برای کسبوکارهایی کاربرد دارد که مشتری معمولاً نمیتواند بدون راهنمایی محصول مناسب را انتخاب کند. در اینجا سایت فقط یک فروشگاه نیست؛ به بخشی از فرآیند تصمیمگیری مشتری تبدیل میشود.
هر فروشگاهی نمیتواند با یک ساختار یکسان کار کند
مشکل از جایی جدیتر میشود که منطق انتخاب محصول برای هر کسبوکار متفاوت باشد. یک فروشگاه ممکن است تنها به فیلتر قیمت و برند نیاز داشته باشد، در حالی که فروشگاه دیگری باید محصولات را بر اساس چندین مشخصه تخصصی، شرایط استفاده یا سازگاری میان کالاها به مشتری پیشنهاد دهد.
در این شرایط، نمیتوان انتظار داشت یک ساختار ثابت برای همه فروشگاهها پاسخ یکسانی داشته باشد. قابلیت جستوجو، فیلتر، مقایسه یا پیشنهاد محصول باید بر اساس نوع کالا و شیوه تصمیمگیری مشتری طراحی شود. هرچه این منطق اختصاصیتر باشد، فاصله میان یک فروشگاه اینترنتی معمولی و سایتی که دقیقاً برای نیازهای همان کسبوکار طراحی شده، بیشتر میشود.
وقتی طراحی سایت باید با منطق فروشگاه هماهنگ باشد
طراحی یک فروشگاه اینترنتی بزرگ فقط به ظاهر صفحات محصول یا تعداد امکانات آن محدود نمیشود. ساختار دستهبندی، نحوه جستوجو، فیلترها، مقایسه محصولات و حتی مسیری که کاربر برای رسیدن به محصول طی میکند، باید با ماهیت کسبوکار هماهنگ باشد.
برای همین، در بعضی پروژهها نمیتوان تمام نیازها را با امکانات آماده برطرف کرد. ممکن است فروشگاه به یک محصولیاب اختصاصی، سیستم مقایسه متفاوت، جستوجوی مبتنی بر ویژگیهای تخصصی یا حتی یک ابزار تصمیمگیری برای انتخاب محصول نیاز داشته باشد. در چنین شرایطی، طراحی سایت اختصاصی کدنویسی به این معنا نیست که صرفاً ظاهر سایت متفاوت باشد؛ بلکه ساختار و قابلیتهای سایت بر اساس مسئله واقعی کسبوکار طراحی میشوند.
فروشگاه بزرگ باید انتخاب را آسانتر کند
افزایش تعداد محصولات زمانی به یک مزیت واقعی تبدیل میشود که مشتری بتواند در میان این تنوع، مسیر مناسبی برای رسیدن به انتخاب نهایی پیدا کند. اگر کاربر مجبور باشد خودش صدها محصول را بررسی و تفاوتهای آنها را پیدا کند، بزرگتر شدن فروشگاه الزاماً به تجربه خرید بهتر منجر نمیشود.
سایتهای فروشگاهی بزرگ زمانی میتوانند از این مشکل عبور کنند که فرآیند انتخاب محصول را جدی بگیرند؛ از جستوجوی دقیقتر و فیلترهای کاربردی گرفته تا مقایسه، محصولیابی و ابزارهایی که بر اساس نیاز مشتری، گزینههای مناسب را پیشنهاد میدهند. در نهایت، قرار نیست سایت فقط تمام محصولات فروشگاه را نمایش دهد؛ باید کاری کند که مشتری در میان این همه انتخاب، راحتتر به انتخاب درست برسد.
پیام آوا پردازش برای حل این مسئله چه میکند؟
وقتی ساختار محصولات، نحوه انتخاب مشتری و فرآیند فروش یک کسبوکار با الگوهای معمول فروشگاههای اینترنتی تفاوت دارد، راهحل را نمیتوان صرفاً با اضافه کردن چند قابلیت آماده پیدا کرد. در پیام آوا پردازش، طراحی فروشگاه از شناخت نیاز کسبوکار و رفتار مشتری شروع میشود و سپس ساختار سایت بر اساس همان نیازها شکل میگیرد.
اگر فروشگاه به جستوجوی تخصصی، فیلترهای چندلایه، مقایسه محصولات، محصولیاب، سیستم استعلام قیمت یا اتصال به سرویسها و سیستمهای داخلی نیاز داشته باشد، این قابلیتها متناسب با مدل فروش و اطلاعات محصولات طراحی و پیادهسازی میشوند. هدف این است که کاربر بدون سردرگمی بتواند مسیر خود را از نیاز اولیه تا انتخاب محصول و خرید طی کند.
در چنین پروژههایی، طراحی سایت اختصاصی صرفاً به معنای متفاوت بودن ظاهر سایت نیست؛ بلکه منطق سایت، ساختار اطلاعات و قابلیتهای آن بر اساس نیاز واقعی کسبوکار ساخته میشود. همین رویکرد به فروشگاههای بزرگ کمک میکند به جای اینکه مشتری را میان حجم زیادی از محصولات رها کنند، تجربهای طراحی کنند که او را به انتخاب مناسب نزدیکتر کند.
پرسش و پاسخ متداول
آیا پیام آوا میتواند جستوجوی محصولات را متناسب با نیاز یک فروشگاه طراحی کند؟
بله. ساختار جستوجو میتواند بر اساس نوع محصولات و اطلاعاتی که برای مشتری اهمیت دارد طراحی شود؛ برای مثال، کاربر بتواند بر اساس نام، مشخصات فنی، برند، کاربرد یا ترکیبی از چند ویژگی به محصول موردنظر برسد.
اگر تعداد محصولات زیاد باشد، پیام آوا چطور پیدا کردن محصول مناسب را برای مشتری ساده میکند؟
ابتدا مسیر تصمیمگیری مشتری و معیارهایی که هنگام انتخاب محصول در نظر میگیرد بررسی میشود. سپس قابلیتهایی مانند فیلترهای کاربردی، دستهبندی دقیق، جستوجوی پیشرفته و مقایسه محصولات متناسب با ساختار فروشگاه طراحی و پیادهسازی میشوند.
آیا امکان طراحی قابلیت مقایسه محصولات بهصورت اختصاصی وجود دارد؟
بله. در صورتی که محصولات ویژگیهای متعددی داشته باشند، امکان طراحی سیستم مقایسه متناسب با همان ویژگیها وجود دارد تا مشتری بتواند اطلاعات مهم محصولات را کنار هم ببیند و راحتتر تصمیم بگیرد.
اگر مشتری نداند دقیقاً چه محصولی نیاز دارد، سایت میتواند به او در انتخاب کمک کند؟
بله. میتوان مسیر انتخاب محصول را بر اساس نیاز و ویژگیهای موردنظر مشتری طراحی کرد؛ بهطوری که کاربر با پاسخ دادن به چند سؤال یا انتخاب چند معیار، به گزینههای متناسب با نیاز خود برسد.
اگر امکانات موردنیاز فروشگاه در قالب افزونهها و امکانات آماده وجود نداشته باشد چه میشود؟
در این شرایط، قابلیت موردنظر میتواند متناسب با نیاز کسبوکار توسعه داده شود. یکی از کاربردهای طراحی سایت اختصاصی همین است که محدودیتهای ساختارهای آماده مانع اجرای فرآیندهای خاص کسبوکار نشود.
پیام آوا در طراحی سایت اختصاصی چه مواردی را بررسی میکند؟
مدل کسبوکار، نوع محصولات، رفتار مشتری، مسیر خرید، ساختار اطلاعات و قابلیتهای موردنیاز بررسی میشوند و معماری سایت و امکانات آن بر اساس همین نیازها شکل میگیرد؛ بنابراین سایت صرفاً از نظر ظاهری اختصاصی نیست و منطق عملکرد آن نیز متناسب با کسبوکار طراحی میشود.
آیا امکان اتصال سایت اختصاصی به سیستمهای دیگر کسبوکار وجود دارد؟
بله. در صورت نیاز میتوان زیرساخت سایت را برای اتصال به سیستمهایی مانند انبار، حسابداری، CRM یا سایر سرویسهای مورد استفاده کسبوکار در نظر گرفت تا اطلاعات و فرآیندهای سایت از فعالیتهای داخلی مجموعه جدا نباشند.
منبع خبر: payamava.net
دیدگاهها